Sorularla İslamI. İNANÇ

Vesile ve tevessül ne demektir, dîni dayanağı var mıdır?

Cevap
Vesile, “iyi bir amelle Allah’a yaklaşmayı ummak” anlamındaki “vesl” kökünden türemiş bir isim olup, “kendisi ile maddi ve manevi derecesi yüksek olan birine yaklaşmanın umulduğu şey” demektir. [146] Kur’an-ı Kerim’de Allah’a yaklaşmak için vesile aranması emredilmiştir: “Ey iman edenler! Allah’a karşı saygılı olunuz ve sizi O’na (yaklaştıracak) bir vesile arayınız.” [147] Ayette geçen vesileden maksat, kişiyi Allah’a yaklaştıracak her türlü salih ameldir. Vesl kökünden türemiş olan tevessül ise, Allah’a yaklaşmak veya bir dileğin kabul edilmesini ya da bir musibetin defedilmesini sağlamak amacıyla dua esnasında Allah’ın güzel isimlerinden veya yüce sıfatlarından birini [148] , işlediği güzel bir ameli [149] veya yaşamakta olan salih bir insanın duasını vasıta kılmak anlamlarına gelir. [150] Ölmüş bir kimse ile Allah’a tevessülde bulunmak caiz değildir. Çünkü vasıta kabul edilen bu zatların vasıtalığı unutularak, zaman içinde bizzat zatlarına tapılma endişesi ortaya çıkmaktadır. Nitekim Hz. Nuh (a.s)’ın kavminin şirke düşmesi de böyle olmuştur. [151] Dolayısıyla dinimizde güzel amellerin “vesile” kılınması [152] ve yaşamakta olan salih bir kişinin duasıyla tevessül caiz görülmüştür. [153] Bunun dışında Allah’tan ister gibi başkasından isteme şeklindeki vesile türleri dinimizin onaylamadığı ve hoş görmediği davranışlardır. Zira dua ve ibadetler sadece Allah’a yapılır, istekler O’na arz edilir, O’nun yardımı beklenir. HZ. PEYGAMBER (S.A.S.), SAHABE, SÜNNET VE BİD’AT